Unha sociedade forte como A Rocha (e IV)

Figura 9

Aquí podedes ver a evolución tecnolóxica do rexistro arqueolóxico da arte rupestre galega: o molde de escaiola do petróglifo de Castriño de Conxo feito en 1935 por Sobrino Buhigas, agora escaneado cun láser 3D pola nosa compañeira Patricia Mañana Borrazás (INCIPIT, CSIC). Pero este avance tecnolóxico nn vale de nada senón se acompaña dun cambio de enfoque sobre o papel social da investigación científica. Mentres o traballo de Sobrino (e mailo seu fillo) era unha pescuda elitista dirixida unicamente a outros eruditos e académicos, agora o traballo de Patricia aposta pola socialización do Patrimonio, garantindo a disposición pública de toda esta información, xa for en papel impreso, sa for na Rede.

Sen embargo, en 2013, semella aínda sobrancear na xestión do patrimonio a primeira das perspectivas. Marxinar ás comunidades locais, secuestrar os sitios arqueolóxicos son accións típicas deste enfoque dirixista tan ao gusto das administracións. Estes días vemos na prensa como unha das primeiras medidas a levar a cabo polo Concello de Compostela é erguer un valado que cinga o castelo da Rocha. Unha medida para evitar o furtivismo e o vandalismo, disque. Como as murallas en todo tempo e lugar, esta é unha medida que camufla os intereses do Poder: controlar á xente que está dentro, domear os discursos oficiais, evitar o acceso da libre da xente a un ben público, privatizar o saber e o coñecemento. É o que os vellos chaman poñer cancelas ao monte

A segunda medida proposta semella propia dos anos 80: elaborar dípticos, visitas guiadas e facer un libro de 60 páxinas. Todo moi ambicioso para os tempos que corren. Ademais cómpre ter en conta que xa se conta cunha publicación editada en 2004 por un fenomenal equipo de medievalistas, bastante adiantados á visión academicista da meirande parte de especialistas do país. Un destes estudosos é Xosé Manoel Sánchez, que leva predicando sobre o castelo en foros nacionais e internacionais. Mais tamén o fai collendo o touro polos cornos, sen caír en discursos narcotizantes sobre o pasado. Xosé fai fincapé no carácter escenográfico da fortaleza como símbolo do Poder, como arquitectura bélica (atopa paralelos nos castelos cruzados en Terra Santa) e como metáfora dunha realidade baixomedieval: a violencia. Isto é moi importante para comprendermos a verdadeira historia da Rocha e non levar a cabo relatos e proxectos museísticos, como os que han de vir, sobre o bonito que era un castelo medieval. Xosé trata temas aparentemente ásperos. De feito o título da síntese da súa tese de doutoramento, recén publicada polo Consorcio e a USC, é: La iglesia de Santiago y el pontificado en la Edad Media (1140-1417). Non semella un libro para levar á cama antes de durmir… Pero non é o caso. Xosé escribe marabillosamente ben e achéganos ás loitas de poder na Plena e Baixa Idade Media. Velaquí vai un parágrafo ilustrativo (páx. 117):

La revuelta termina de manera abrupta: en 1320 los líderes sublevados son atraídos a la fortaleza de Rocha Forte, y pasados a cuchillo allí dentro. A partir de ahí, claro, la situación empezó a normalizarse.

Un libro picheleiro imprescindible.

Xose

Anuncios
Categorías: Herdeiros pola Forza, O mellor do País | Deja un comentario

Navegador de artículos

Responder

Introduce tus datos o haz clic en un icono para iniciar sesión:

Logo de WordPress.com

Estás comentando usando tu cuenta de WordPress.com. Cerrar sesión / Cambiar )

Imagen de Twitter

Estás comentando usando tu cuenta de Twitter. Cerrar sesión / Cambiar )

Foto de Facebook

Estás comentando usando tu cuenta de Facebook. Cerrar sesión / Cambiar )

Google+ photo

Estás comentando usando tu cuenta de Google+. Cerrar sesión / Cambiar )

Conectando a %s

Crea un blog o un sitio web gratuitos con WordPress.com.

A %d blogueros les gusta esto: